 Hoe ben je voor het eerst met de fietseling in contact gekomen?
Ik ben er zo een beetje mee opgegroeid. Ik was amper 9 maanden oud toen ik voor de eerste keer naar de IJzerbedevaart ging. Daar herinner ik me natuurlijk niets van. Maar ik herinner me wel dat ik als kind altijd geboeid was door de jongeren die met de fiets naar de Diksmuide reden. Toen ik ongeveer 17 jaar was viel de IJzerbedevaart toevallig tijdens het weekend van Torhout-Werchter. Daardoor heb ik de IJzerbedevaart enkele jaren gemist en ik raakte de Vredesfietseling uit het oog. Op het einde van de jaren 1990 werd mijn zus evenwel voorzitster van de Volksuniejongeren (Vujo). Zij was toen rechtstreeks verantwoordelijk voor de organisatie van de fietseling en ik had dat jaar net mijn motorrijbewijs behaald. Ze zochten motorrijders om de fietseling te begeleiden en ik bood me aan. Hier is het niet bij gebleven. Dit jaar doe ik voor de 12de keer mee, maar ik heb nog geen enkele keer de fietseling per fiets gereden. Twee jaar later werd ik lid van het dagelijks bestuur van Vujo en zodoende werd ik gaandeweg meer betrokken bij de organisatie van de Vredesfietseling.
Je kwam dus van de Volksunie. Maar ondanks het uiteenvallen van de VU ben je je toch blijven inzetten voor de Vredesfietseling?
Inderdaad. De periode na het uiteenvallen van de VU was erg moeilijk voor de fietseling. De organisatie werd overgenomen door Spirit waardoor we een deel van de aanhang hebben kunnen behouden. Een ander deel bleef helaas weg. Maar enkele jaren later was de Vredesfietseling wel één van de eerste organisaties waar oud-VUers elkaar opnieuw vonden. Natuurlijk zijn er ook veel nieuwe gezichten bijgekomen. Niet alleen uit N-VA-kringen. Het moet naar mijn gevoel ook niet de bedoeling zijn dat de Vredesfietseling uitsluitend overtuigde Vlaams-nationalisten aantrekt. Ook mensen voor wie Vlaanderen eerder een gegeven dan een engagement is zijn welkom. Anders kunnen we nooit nieuwe mensen bereiken. Tenslotte rijden we naar de IJzerbedevaart, en volgens mij kan iedereen iets opsteken van de oudste vredesmanifestatie van Europa.
Wat is volgens jou de belangrijkste bestaansreden van de fietseling anno 2010?
Actief en zichtbaar voor iedereen, de boodschap van vrede, vrijheid en verdraagzaamheid uitdragen over heel Vlaanderen. Dat klinkt een beetje sullig, maar dat is het zeker niet. Op die manier zijn de vredesfietsers de rechtstreekse erfgenamen van de frontsoldaten. De inspanning van 3 dagen fietsen maakt de aanwezigheid in Diksmuide ook veel intenser. Wie meedoet aan de Vredesfietseling ervaart de IJzerbedevaart nog echt als een bedevaart. Je moet er een beetje voor afzien. En tijdens de fietseling wordt er ook stilgestaan bij het zinloze en gruwelijke karakter van elke oorlog. De fietsers worden dus als het ware 3 dagen ondergedompeld in de vredesgedachte.
Sinds enkele jaren trekt de fietseling weer meer fietsers aan. Hoe komt dat volgens jou?
Dat zou ik enigszins nuanceren. We trekken ieder jaar wel nieuwe mensen aan. Maar daarom zijn we niet elk jaar met meer. Elk jaar zijn er immers ook afvallers. Sommigen vinden dat ze te oud worden, anderen zijn net die week op vakantie. Daarom is het belangrijk dat we jaar na jaar nieuwe fietsers aantrekken. We trachten almaar nieuwe bronnen aan te boren. Dit jaar werken we bijvoorbeeld voor het eerst samen met de Vlaamse Wielrijdersbond (VWB), een vereniging die bijna 60.000 leden telt. Maar toch blijft de promotie erg moeizaam. Hoe langer ik er mee bezig ben, hoe meer ik er van overtuigd geraak dat de Vredesfietseling een uniek concept is. Merkwaardig genoeg is dat een handicap bij het aantrekken van nieuwe deelnemers. Je kan de fietseling immers nergens mee vergelijken. Er bestaat simpelweg geen vereniging die zoiets doet. Voor sommigen komt daar nog bij dat ons programma te zwaar is. Voor anderen rijden we dan weer veel te traag.
Zie je de filosofie van de Vredesfietseling evolueren? En heeft die evolutie invloed op het aantal deelnemers?
Dat is een moeilijke vraag. Nee, op het eerste gezicht niet. De klemtoon van de Vredesfietseling ligt - zoals de naam zegt - sinds de oprichting op het vredesaspect. Daarnaast hebben we altijd getoond wie we waren. We fietsten altijd met de leeuw op kop. En dat doen we vandaag nog. Vroeger was de Vredesfietseling een organisatie van de VU. Nu zijn we geen partij-organisatie meer. We hebben het geleerd mensen aan te trekken zonder terug te vallen op een partijstructuur. Zoals je ziet, het concept is sterk genoeg. De Vredesfietseling bestaat nog altijd.
Denk je dat de Vredesfietseling nog veel groeipotentieel heeft?
Absoluut. Mits de juiste stappen kunnen we op relatief korte tijd uitgroeien tot een tocht die met 150 deelnemers Diksmuide binnenrijdt. Dat is het wettelijke maximum voor een fietskaravaan. Ik denk zelfs dat het nog groter kan. Volgens mij is het mogelijk een tweede - sportievere - karavaan samen te stellen. Die zou dan bijvoorbeeld een zuidelijkere route onder Brussel en door de Vlaamse Ardennen kunnen volgen. Dat klinkt allemaal erg ambitieus maar ik ben er zeker van dat zoiets mogelijk is.
Hoe kan je dit realiseren? Welke nieuwe doelgroepen kunnen we daarvoor aanspreken?
Fietsen is populairder dan ooit. Er worden tegenwoordig voetbalclubs omgevormd tot fietsclubs. Mountainbike-clubs zijn ook erg in. Van dat succes moeten ook wij kunnen profiteren. Het komt er op aan de juiste mensen en de juiste clubs aan te spreken. Daarnaast moeten we vooral werken aan onze naambekendheid. De Vredesfietseling is nog altijd relatief onbekend. Als we die barrière kunnen doorbreken zou de groei wel eens erg snel kunnen gaan.
Betekenen de Vredesfietseling en de IJzerbedevaart nog veel voor elkaar?
Zeker en vast. Bij de aankomst in Diksmuide volgt er altijd een toespraak, waarin we de fietsers duidelijk maken dat de Vredesfietseling een van de wegen is om nieuwe mensen naar de IJzerbedevaart te brengen. De IJzertoren en de bedevaart van hun kant hebben alles om deze nieuwe bedevaarders te boeien. Niet voor een keer, maar voor altijd.
Bram Hermans
Dit artikel verscheen oorspronkelijk in De Vos van april 2010
|